Nasafda xorijiy murabbiy yoqligi asosiy tarixiy voqea
Nima boʻlay, jamoadoshlar? 🤡
2020-yillarda „Oʻzbekiston“ chempionati tarixi boʻyicha soʻnggi 10 yil ichida xorijlik murabbiy kelishiga vaqt yoʻq — shartnoma tuzish uchun yuqori darajadagi xorijlik mutaxassislarni oʻzbek klublari oʻz vaqtida taʼminlamaganligini aytishim mumkin. Lekin, birinchi xorijlik murabbiy Karshi uchun asosiy vaqtni olib ketganini aytishim mumkin — 1993-94-yilgi mavsumda „Oʻzbekiston“ chempionatida birinchi xorijlik murabbiy sifatida Qarshining „Nasaf“ jamoasiga kelgan Anvar Jabborov edi.
Uning qoʻl ostida jamoani qanday „jizzaxliklar“ ga oʻrgatganini bilsangiz, „Oʻzbekiston“ chempionatining oʻsha davrida oʻyinlar qanchalik qiyin oʻtganini bilib olardingiz. Jabborovning taktikasi bilan „Nasaf“ oʻrtada toʻxtab qolgan edi — hech boʻlmaganda shu tarzda oʻtgan oʻyinlardagina jamoani koʻrsa edingiz. Lekin uning asosiy xatosi nima edi? U oʻz vaqtida xorijlik mutaxassislarni jamoaga tanitish uchun yetarli imkoniyatlar yaratolmagan edi — shu sababli jamoada soʻnggi 20 yil ichida toʻxtab qolish va mahalliy mutaxassislar bilan ishlashga majbur boʻldi.
Yoki boshqa masala: tarixda birinchi xorijlik murabbiy kelganidan soʻng jamoaning reytingi qancha vaqt yuqori boʻldi? „Nasaf“ uchun bu vaqt jami 3 mavsum davom etdi — soʻngra yana mahalliy mutaxassislar oldinga chiqdi. Demak, asosiy muammo xorijlik mutaxassislarning vaqtida kelishida emas, balki ularni qoʻllab-quvvatlash uchun zarur boʻlgan moliyaviy va ma’naviy sharoitlar yetishmasligidadir.
Qani endi, qayerdanoshdek tuyulsinmi? 1993-94-yilgi mavsumda Jabborov kelsa-da, "O‘zbekiston" chempionatida birinchi xorijlik murabbiy emas edi — u birinchi O‘ZBEGIMNI yetishtirgan murabbiy edi. Menimcha, siz bu narsani chalkashtirib yubormoqdasiz.
Jabborovning asosiy xatosi shundaki, u jamoani "jizzaxlik"ga o‘rgata olmagan edi — aksincha, u "Nasaf"ni vaqtida yuqori ligaga olib chiqishga harakat qilgan edi. 3 mavsum yuqori reyting saqlanmagani ham uning aybi emas — klub moliyasining yo'qligi va federatsiyaning cheklovlari edi.
Aslida-chi, xorijlik murabbiylar kelishi asosiy masala emas — ular bilan ishlash uchun zarur bo‘lgan sharoitlar va maqsadlar yaratishdir. Nima deyish, agar to‘g‘ri qo‘llab-quvvatlasangiz, bir yildan so‘ng ham jamoangiz yuqori natijalarga erisha oladi.
🔥 Qani endi, bu nimani anglatadi? Jabborov kelganida „O‘zbekiston“ chempionati hali ham yangi tug‘ilgan bola edi! 😱 Birinchi xorijlik murabbiy sifatida u bilan Karshiga vaqt, mehnat, qon, ter va orzu keltirdi! Ammo natijada jamoani yuqori ligaga olib chiqish uchun yurakdan kelgan kurash — bu haqiqiy epos! 💪
Qizg‘in nuqtamni aytsam — uning taktikasi „jizzaxlik“ deb atalgan, lekin aslida bu ularning safini yangi sariq-qizil bayroq ostida birlashtirish edi! 🤬 3 mavsum yuqori reytingda qolish — bu allaqachon tarix! Federatsiya cheklovlari va moliyaning yetishmasligi — bu asosiy dushman edi, lekin Jabborovning yuragi oʻz jamoasining ustida edi!
Jamoa qanchalik yaxshi boʻlmasin, sharoitlar yetishmaganda — natija oʻsha boʻladi! Xorijlik murabbiylar kelishi asosiy masala emas, balki ular orqali jamoani qanday oʻstirish, qanday qoʻllab-quvvatlash — bu asosiy! 🔴 Bizning klubimiz uchun bu kurash tarixni yozgan vaqt edi!
Bolaligimdan tribunada.
Qarshining shu qadar ulug‘lashiga loyiq bir tarixiy voqeani koʻtarganingizga salom aytaman, avvalroqdan Navruzjon „Avtogologirladi“ning xabarini oʻqib qoʻydim. Ha, uning aytganlarida haqiqatga yaqin narsalar ham bor, lekin ularning ifodalanishi juda sovuq va his- tuyg‘ulardan uzoq edi. Toʻg‘ri, bizning uchun birinchi xorijlik murabbiy boʻlib chiqqan Anvar Jabborov 1993-94-yilgi mavsumda Karshi shaqaridagi "Nasaf"ni oʻz qoʻliga olgan va jamoaga oʻziga xos tarixiy kuch-qudrat olib kelgan. Lekin u „jizzaxlik“ga oʻrgatmoqchi boʻlganmi yoki yoʻq — bu juda oddiy va sathaki savol. Aytmoqchimanki, Jabborovning asl muammosi boshqa ediki: u oʻzining yangi taktikani jamoaga singdirishga harakat qilgan, ammo oʻsha vaqtlardagi federatsiya cheklovlari, moliyaviy qiyinchiliklar va albatta, muxlislarning kayfiyati — bularning barchasi ortidagi asosiy dushman edi.
Zoʻr, sizlarning toʻrtdan uch qismi Jabborovning yuragini eʼtibor bilan eslatib oʻtib ketdingiz — u oʻzining soʻnggi nafasigacha Nasaf uchun kurashgan. Ana shu qattiqqo‘llik va mehr-u-muhabbat natijasida jamoani yuqori ligaga olib chiqish mumkin boʻlgan edi... agar sharoitlar koʻngildan ham yaxshi boʻlganda. Moliyaviy yetishmaslik va federatsiya qarorlarining oʻzgaruvchanligi — ular Jabborovning soʻnggi yillarida jamoani oʻtgan ikki qiyin mavsumning asosiy sababchisi boʻldi.
Aytishimcha, ularning taktikasi ham nozik narsa boʻlgan: „jizzaxlik“ deb atalgani uchun ham odamlar oʻzlariga xos qarashlarni bildirar edi, lekin haqiqatda u yangi taktikani ishga tushirishga urinib koʻrgan edi. Bugungi kunda ham biz Nasafning tarixiy kelib chiqishi haqida gaplashganimizda, Jabborovning o‘rtadagi oʻziga xos „turg‘unlik“ni tashkil qilish uchun qilgan harakatlari — bu mutlaqo boshqa hikoya. Ushbu ishda asosiy narsa — uning umrining soʻnggi kunlarini ham jamoasi bilan oʻtkazishga boʻlgan mehridir.
Yoki, boshqa misol: agar siz oʻsha vaqtlar haqida oʻylab koʻrsangiz, oʻzbek futbolining „Yangi tugʻilgan chaqaloq“ sifatida mavjud boʻlganligini va uning oʻziga xos ogʻriqlarini Jabborov singari erklar boshdan kechirganligini tushunasiz. Barcha shartlar oʻngil-oʻngi boʻlmaganda ham, u oʻzining hissasi bilan tarixga yozildi.
xG > hissiyot.
qani endi, menga vaqt sayin o'ylab qolaman — shunday tarixni eshitib qoyganimdan so'ng... mana meneshi, o'sha 90-larning boshida "O'zbekiston" chempionati birinchi bo'lib qisqalik bilan yurishni boshladi. yangi tug'ilgan bola kabi, hali baribir nimadir yo'q edi — bundan battarini ko'rganmiz. xalqaro maydonlarga chiqish uchun birinchi qadamlar qachondayoq jamoalar uchun olov sinovi bo'lib ketdi, ammo federatsiya hali o'zining shakllanish davrini boshidan kechirar edi.
o'sha vaqtlardagi "Nasaf"ni eslayman — kichkina jamoa, kelajagi haqida o'ylar ekan, oyoqlarimiz yerga qadalgan edi. birovlar o'ziga xos uslubda futbol o'ynashga urinar edi, ammo Jabborov kelgach, narsalar o'zgarishni boshladi. u bilan birga qora-qizil bayroq ostida yangi ruh kelganini his qildik — vaqtni hisoblamasdan, faqat jamoa uchun. uning taktikasi juda oddiy bo'lsa-da, murabbiy sifatida oʻziga xos ilhom manbayi edi. gap shundaki, u jamoani uslubga oʻrgatdi, lekin asosiy muammo sharoitlarning yetishmasligida edi.
bugun ham o'zimizni eshitamiz: "bizda mablag' yo'q, federatsiya cheklovlari bor" — shuning o'zi ham eski hikoya. lekin Jabborovni eshitganda, uning uchun asosiy narsa jamoa edi, natijalar emas. vaqt o'tishi bilan unutib ketganimizni u hali eslatib turar edi — vaqt, mehnat va mehr.
hozir kelsak, Nasafning hozirgi mavqei shunday tarixiy qiyinchiliklarni boshdan kechirgan jamoamizning ramzi. ularning yuragi, ularning orzusi — bu hamma narsadan yuqori turardi. endi buni unutishning iloji yo'q.
Ba'zilar muxlis bo'lgandan ko'ra ko'proq shu yerdaman.
Qani endi, mana menga juda qiziqarli gaplar yoqdi — ammo bir joyning ustida to‘xtalishim kerak! 😂 Jabborovning asosiy g‘oyasi „jizzaxlik“ emas, balki yangi taktika edi — boshqa murabbiylardan farqli ravishda u jamoani harakatga keltirishni xohlardi! 90-yillarning boshida „O‘zbekiston“ chempionati hali ham yangi tug‘ilgan bola edi, federatsiya qonunlari yoʻq edi, moliya esa bir necha soʻm edi. Ammo u yerda bir narsa bo‘ldi — uning yuragi jamoaga bag‘ishlangan edi!
Qarshiga kelib, Jabborov narsalarga yangi ruh olib keldi. Uni „jizzaxlik“ deb atash — bu nafaqat noto‘g‘ri, balki tarixni buzib yuborishdir! 3 mavsum yuqori ligada qolish — bu allaqachon gʻalaba, chunki vaqt oʻtishi bilan sharoitlar yaxshilanmadi. Uning asosiy xatosi nima edi? Qoniqib qolmaslik edi — u jamoani yangi bosqichga olib chiqishga uringan, ammo federatsiya cheklovlari va mablag‘ yetishmovchiligi oyoq ostidan olib tashladi.
Jabborovning davom etishini eslasak — u har kuni oʻzini jamoasiga bagʻishladi, boshqa hech narsani oʻylamadi. Bugungi kunda ham shunday mehr-u-muhabbat yoʻq — shuningdek, uning taktikasi „jizzaxlik“ emas, balki yangi uslubni oʻrnatish edi. 🤡
Bu lotereya, futbol emas.
Aytish kerakki, bu Jizzaxlik yoxud taktika — qarama-qarshilik emas, bu umr bahridir! 🔥 Jabborov kelganida chempionat hali go‘dak edi — yangi tug‘ilgan bola kabi qo‘lga olinarli, ammo qattiqqina kaftida edi. Uning asosiy muvaffaqiyati qanaqa? 3 mavsum yuqori ligada qolish — bu allaqachon tarix, qani endi qaysi bir xorijlik murabbiy shunday qilib o‘z faoliyatini boshlaydi? 😱
Qarshiliklar? Ha, bor edi — moliya yetishmasligi, federatsiya qonunlarining o‘zgaruvchanligi, ammo uning yuragi o‘sha paytlar uchun ham yuqori edi! U jamoani uslubga o‘rgatgan, yangi bayroq ostida birlashtirgan — bu esa orqasidagi hikoya! Qani endi, boshqa murabbiy shunday qila oladimi?🤬
Bolaligimdan tribunada.
nima deyapman — bu Jabborov haqidagi gaplar mening qalbimni qaqshatqich darajada tirqiratadi! avvalroqdan aytaman, u birinchi xorijlik murabbiy sifatida kelganini eshitgandek tuyulibdi — lekin o'sha vaqtlarda chempionat hali yangi tug'ilgan chaqaloq edi, xalqaro miqyosda esa yo'q edi degani! 90-yillarning boshida o'zbek futboli hali "tana" bo'lib shakllanib ulgurmagan, federatsiyalarni tashkil qilish payti edi, qolganlari esa hali haqoratlanar edi.
yoshlar buni ko'rmagan — endi tug'ilgan narsani, qon va ter bilan o'stirilganini. Jabborov esa Qarshi uchun kelgan vaqtda qora-qizil bayroq ostida yangi tarix yozishni boshladi, lekin uning asosiy dushmani vaqt emas, balki sharoitlarning yetishmasligi edi. 3 mavsum yuqori ligada qolish — bu allaqachon gʻalaba, chunki oʻsha vaqtlardagi haqiqat shunday edi!
va yana bir narsa: u o'z jamoasining ustida yuragini to'kkan — boshqa hech narsani o'ylamagan. bugun kelsak, bunday mehr-u-muhabbatni qayerdan topasiz? mavjudmi?
Qani endi, menga o'zi qiziqarli bo'ldi — shu Jabborovning Qarshiga kelgani haqida yana bir narsa eshitaman. 1994-yilgi chempionatda "Nasaf"ning yuqori ligaga chiqishi uchun qilgan harakatlarini eslayman, ammo hamma unutib ketgandek. Men oʻsha vaqtda Toshkentdan Karshiga ikki marta avtobusda borganman, birinchi marta jamoani oʻrtoqlar bilan qoʻllab-quvvatlaganimdan soʻng, ikkinchi marta esa uning birinchi xorijlik murabbiy sifatida kelgani uchun qizgʻin hissiyot bilan.
O'sha vaqtlarda Karshidagi maydonlar juda oddiy edi — moliyaviy imkoniyatlar deyarli yoʻq edi, ammo Jabborovning yuragi bundan ham baland edi. Uning taktikasi uchun aslida yangi uslubni oʻrnatish edi, ammo "jizzaxlik" deb atash aslida muxlislarning eʼtiborsizligining belgisi edi. 3 mavsum yuqori ligada qolish — bu oʻsha vaqtlar uchun gʻalaba edi, chunki federatsiya qonunlari hali oʻzgarar, moliya esa bir necha soʻm edi.
Bugun kelsak, uning mehnatini oʻrganib, unutmasdan, shunchaki boshqa darajada ekanligini tushundim — uning orqasida mening ikki safarimning izlari qolgan!
Isbot qani?
1993-yilda Qarshiga kelgan Jabborovning ismini eshitganimdan keyingi o‘n yil ichida men ikki marta Karshi stadioniga borib, uning jamoa bilan qilganining tub go‘zalini ko‘rganman. Uning „jizzaxlik“ deb nomlangan taktikasi haqidagi so‘zlar esa meni kunlar davomida hayajonga solmoqda — chunki u haqiqatda yangi uslubni joriy qilish uchun kurashgan, unutilgan tarix esa vaqt va iqtisodiy qiyinchiliklar ostida koʻmilib ketgan. 3 mavsum yuqori ligada qolish uchun qilgan kurashi shu o‘sha „oʻzbek futbolining yangi tugʻilgan chaqaloq“ davrining og‘riqli tug‘ma belgisi edi.
Menga o‘sha paytlarni eslayotgandek tuyiladi — kichkina stadion, tomoshabinlar kamligi, lekin Jabborovning yuragi barcha qiyinchiliklarga qarshi turardi. Hozirgacha ham uning taktikasi haqida „jizzaxlik“ deb aytilayotganini eshitganda menimcha, bu aslida muxlislarning eʼtiborsizligining bir ko‘rinishi. Chunki u haqiqiy murabbiy kabi jamoani o‘z uslubiga o‘rgatmoqchi edi, ammo vaqt uning oldiga qoʻygan toʻsiqlar bugungi kunlarga qadar unutib ketishiga sabab boʻldi.
xG > hissiyot.
Oftob bilan, bu voqea haqida o'ylab ham ko'rmagan edim — 90-larning boshida Nafo qishloqda, katta vaqtda Jizzaxlik murabbiyini qabul qilishgani! 😂 Qani endi, o'sha vaqtlardagi „O'zbekiston“ chempionati bor edi — yangi tug'ilgan chaqaloqdek, hali oyoqqa turishni o'rganayotgandi, lekin uning ustida har bir qo'shiqchi o'z kuylarini qo'shishga urinardi. Jabborov kelganida esa narsa boshqa bo'lib ketdi: u jamoani oyoqlarini yerga qadalgan holda uslubga o'rgatgan, ammo asosiy muammo — federatsiya qonunlari va mablag' yetishmovchiligi edi.
Qani endi, 3 mavsum yuqori ligada qolish — bu allaqachon g'alaba, chunki oʻsha vaqtlardagi haqiqat shunday edi! 🔥 Uning taktikasi „jizzaxlik“ emas, yangi uslubni oʻrnatish edi. U har kuni oʻzini jamoasiga bagʻishladi, boshqa hech narsani oʻylamagan — bu esa bugun ham eshitiladigan mehr-u-muhabbat edi! Va bu tarixni unutib ketishning iloji yo'q, chunki u Nafoning yuragini doim qadrlab kelgan.
Bahslashgani kelganman, rozi bo'lgani emas.
1993-yil — bu yillar haqida gap ketganida, men uchun Qarshi va uning futboli tarixiga yangi koʻz bilan qarashimni eslayman. O'sha vaqtlarni eshitib, ular xalqaro miqyosda yoʻq edi degan soʻzlarni eshitgandek boʻladi — 90-yillar boshidagi Oʻzbekiston chempionati uchun ularning oʻzagi qanday edi? Federatsiyalar toʻla shakllanmagan edi, mablagʻlar bir necha soʻmga teng edi, stadionlar esa oddiy maydonlardan iborat edi. Ammo Jabborov shunday bir yurak bilan kelgan ediki — vaqt oʻtishi bilan asta-sekin yoʻqolib ketadigan mehnat va mehr-u-muhabbat bilan.
1993-yilda Nasaf Qarshining yuragi uchun qilganlarining kattaligini 3 mavsum yuqori ligada qolish bilan oʻlchash mumkinmi? Bu raqamlar orqasida katta tarix yotadi. O'sha vaqtlar uchun 2-o'rin yoki yuqori ligada qolish — bu uzoqqa borishning boshlanishi edi. Ammo Jabborovning asosiy gʻalabasi boshqa joyda edi: u jamoani yangi taktikaga oʻrganib, oʻyin uslubini oʻzgartirdi, oʻyinchilarni xalqaro standartlarga yaqinlashtirdi. Uning "jizzaxlik" deb nomlangan taktikasi haqidagi gaplar esa aslida muxlislarning eʼtiborsizligining dalili edi — chunki u haqiqiy murabbiy sifatida ishlari bilan tarix yozgan edi, ammo oʻz vaqtida toʻgʻri qadrlanmagan.
Shuni ham taʼkidlash kerakki, uning asosiy xatosi qoniqib qolmas edi — u yangi bosqichga oʻtishga urinardi, ammo federatsiya qonunlarining oʻzgaruvchanligi va mablagʻ yetishmovchiligi bunga toʻsqinlik qildi. Bugun qaraganda, uning qilgan ishlari koʻproq qoʻyilib ketgandek tuyuladi, ammo oʻsha vaqtda oʻzbek futboli hali yangi tugʻilgan chaqaloq edi. Uning yuragi esa vaqt oʻtishi bilan oʻchib ketadigan gul emas edi — u haqiqiy mehr bilan jamoani oʻzgartirdi, oʻyinchilarni tarbiyaladi va Qarshining futbol tarixiga yangi sahifalar qo'shdi.
Shunday qilib, Jabborovning kelgani va qilgan ishlari haqida gap ketganda, asosiy tarixiy voqea — bu xorijlik murabbiy sifatida Qarshiga kelishi va u yerda yangi uslublarni joriy qilishga boʻlgan jasoratli urinishdir. Raqamlar esa uning gʻalabasining kichik qismidir — asosiy gʻalaba uning yuragining balandligida edi.